Thương hiệu nào cho Việt Nam?

Sau cuộc nói chuyện của chuyên gia marketing Philip Kotler, vấn đề đi tìm thương hiệu cho Việt Nam trở nên nóng bỏng hơn bao giờ hết.

Sau cuộc nói chuyện của "huyền thoại marketing" Philip Kotler tại TP.HCM vào ngày 17.8.2007, hai từ "thương hiệu" có dịp được nhắc đến nhiều trên các báo. Ông Ðặng Lê Nguyên Vũ, Tổng Giám đốc Cà phê Trung Nguyên, người đang ấp ủ xây dựng một thiên đường cà phê ở Việt Nam, cho rằng, thương hiệu của chúng ta sẽ là cà phê (Ðây là điều mà Cà phê Trung Nguyên đang cố gắng chứng minh). Giáo sư Tương Lai mở rộng khái niệm thương hiệu vượt ra ngoài phạm vi kinh doanh và cho rằng: "Ðó là hình ảnh nổi bật về đất nước mình, để thế giới biết và hiểu mình, rồi thích và đến với mình". Xét từ khía cạnh đó, Giáo sư khẳng định: "Chúng ta đã từng có một thương hiệu được thế giới công nhận đó là Lương tâm của thời đại". Ðây là "thương hiệu" bạn bè quốc tế phong tặng cho Việt Nam, một dân tộc anh hùng đã chiến thắng chủ nghĩa thực dân mới, giành độc lập tự do và đang trên đường hiện đại hóa đất nước.

Nhưng những người có mặt tại cuộc nói chuyện trên lại được nghe những lời khuyên khác của ông Kotler. Một trong những lời khuyên của ông là Việt Nam cần tìm ra thế mạnh của mình để xây dựng một hình ảnh riêng trên trường quốc tế. Ông ví dụ, khi nói đến Trung Quốc ngày nay, người ta thường nói đến hình ảnh một "công xưởng của thế giới" với hàng hóa đa dạng, nhân công rẻ và năng động. Hay khi nói đến Ấn Ðộ, người ta liên tưởng đến một "văn phòng của thế giới". Với sự phát triển của công nghệ thông tin, người Ấn Ðộ ngày nay xử lý công việc cho các công ty nước ngoài cách nửa vòng trái đất chỉ cần một máy vi tính được nối mạng. Người ta gọi đó là outsourcing.

Việt Nam - Nhà bếp của thế giới?
Vậy hình ảnh nào cho Việt Nam trên trường quốc tế? Ông Philip Kotler cho rằng, có một hình ảnh rất hấp dẫn: "nhà bếp của thế giới". Thoạt nghe, chắc nhiều người thấy lạ, thậm chí có thể tự ái. Bởi người Việt Nam có thói quen cho rằng, "miếng ăn là miếng tồi tàn" và nhà bếp không phải là nơi được coi trọng. Ông bà ta có câu: "Một miếng giữa làng bằng một sàng xó bếp". Nhưng quả thực, có đi ra bên ngoài mới thấy hết giá trị và sự hấp dẫn của ẩm thực Việt Nam đối với bạn bè thế giới.

Cách đây hơn 1 năm, trong một buổi giao lưu bàn tròn do Báo điện tử Vietnamnet tổ chức với chủ đề "Làm thế nào để giới thiệu hình ảnh Việt Nam ra bên ngoài?", người viết bài này đã đề cập đến ẩm thực Việt Nam và đề nghị nên lấy đó làm mũi nhọn. Quả thực, hiện chưa có sản phẩm nào khi nhắc đến, người nước ngoài phải tìm ngay "made in Vietnam". Ông Kotler nói: "Khi hỏi người Mỹ: "Việt Nam là gì?", hầu hết đều không có câu trả lời cụ thể". Một trong những lý do là Việt Nam vẫn chưa có được một sản phẩm nào do chính các doanh nghiệp trong nước sản xuất được thế giới biết đến.

Nhưng có một thứ mà khi nhắc đến ai cũng phải trầm trồ thán phục, đó là ẩm thực Việt Nam. Thậm chí những từ như "nem", "phở" đã trở thành danh từ chung trong ngôn ngữ của nhiều quốc gia. Trong một lần sang Paris, tôi thấy một cửa hàng ăn đã ghi trong thực đơn: Entrée deux nems. Sau cuộc giao lưu do Vietnamnet tổ chức, nhiều người nghĩ rằng, tôi nói đùa, không cho đó là một đề nghị nghiêm túc. Tôi chắc rằng, cử tọa nghe ông Kotler nói chuyện không ai nghĩ lời khuyên của ông về việc xây dựng một hình ảnh "nhà bếp của thế giới" cho Việt Nam là một đề nghị thiếu nghiêm túc. Không ai nghĩ "miếng ăn là miếng tồi tàn", trái lại nó là chuyện vô cùng hệ trọng đối với đời sống con người.

Văn hóa ẩm thực lâu đời
Chúng ta được thừa hưởng từ tổ tiên một di sản vô cùng quý giá, đó là kỹ thuật chế biến các món ăn và được phát triển qua nhiều thế hệ để hình thành nên cái gọi là văn hóa ẩm thực Việt Nam. Nó xuất phát từ tính cách, tâm hồn của người Việt Nam, từ triết lý nhân sinh không lẫn vào đâu được. Thực tế, trong thực đơn của nhiều nhà hàng Thái Lan, Trung Quốc ở nước ngoài, cũng có các món ăn Việt Nam, đặc biệt không thể thiếu nem hay phở. Vậy, tại sao Việt Nam không thể trở thành một cường quốc ẩm thực sánh ngang với Trung Quốc, Thái Lan, Pháp? Tôi được biết một thanh niên Việt kiều Úc dự dịnh tổ chức một Festival Phở tại đây. Một ý tưởng thật độc đáo! Ðã từng có những buổi ca nhạc, những cuộc trình diễn áo dài Việt Nam, tại sao lại không thể có những cuộc trình diễn ẩm thực Việt Nam ra bên ngoài?

Trong cuộc nói chuyện, điều quan trọng hơn là ông Philip Kotler khuyên chúng ta cần phải tạo cho người tiêu dùng niềm tự hào khi sử dụng hàng hóa sản xuất trong nước. Tâm lý người tiêu dùng Việt Nam thường "sính" hàng ngoại. Và bí quyết marketing, theo ông Kotler, là phải giành được thị phần trong tim người tiêu dùng, đó mới là phương pháp marketing hiện đại.

Không chối bỏ những ý kiến khác cho rằng, nếu đi theo con đường này, e rằng Việt Nam sẽ không thể thoát khỏi cái bóng quá lớn của các đại gia về ẩm thực châu Á như Trung Quốc và Thái Lan. Tuy nhiên, những gợi ý của ông Philip Kotler cũng đáng để chúng ta quan tâm và suy ngẫm trên con đường xây dựng một thương hiệu quốc gia cho đất nước mình

Số lượt đọc: 153 - Cập nhật lần cuối: 24/12/2008 05:14:17 PM

Về trang trước

Bản in

Gửi email

Về đầu trang

Bài đã đăng:

Tiếp thị xã hội Phong cách tiếp thị chuyên nghiệp